راه های مهار کردن فشار خون بالا

راه های مهار کردن فشار خون بالا

فشار خون

امروزه به دلیل عادت های نادرست غذایی اکثر افراد به خصوص افراد سالمند دچار بیماری فشار خون میشوند. ما در این بخش به طور مفصل در این باره صحبت کرده ایم.

دو نوع فشار خون بالا وجود دارد:

۱- فشار خون اصلی یا اولیه

۲- فشار خون ثانویه

فشار خون اولیه علت مشخصی ندارد و ۹۵ درصد افراد مبتلا دچار این نوع فشار خون هستند.
فشار خون ثانویه در اثر علت مشخص مثل بیماری کلیوی، تومور و قرص های ضدبارداری رخ می دهد.

فشار خون بالا باعث سختی و افزایش ضخامت سرخرگ های خونی می شود (آترواسکلروز) که این امر باعث حمله قلبی، سکته قلبی و سکته مغزی می شود

 

علل بروز فشار خون بالا

۱- کشیدن سیگار

۲- چاقی و اضافه وزن

۳- بیماری دیابت

۴- کم تحرکی بدن مثل نشستن طولانی پشت میز کار

۵- ورزش نکردن

۶- مصرف زیاد نمک و غذاهای شور

۷- مصرف کم کلسیم، پتاسیم و منیزیم در غذاها

۸- کمبود ویتامین D در بدن

۹- مصرف الکل

۱۰- استرس

۱۱- افزایش سن

۱۲- برخی داروها مثل قرص های ضدبارداری

۱۳- زمینه ارثی و ژنتیکی

۱۴- سابقه خانوادگی ابتلا به فشار خون بالا

۱۵- بیماری مزمن کلیوی

۱۶- بیماری ها و یا تومور غدد فوق کلیه

۱۷- بیماری ها و یا تومور غده تیروئید

۱۸- نواقص مادرزادی موجود در رگ های خونی

 

با تغییراتی در سبک زندگی فشار خونتان را کاهش دهید

دلایل زیادی برای بالا بودن فشارخون تشخیص داده شده، که هم مداوا و هم تغییر در سبک زندگی را می‌طلبد، کاهش وزن، بخش مهمی از این تغییرات در سبک زندگیست که به مدیریت و کاهش فشارخون کمک می‌نماید. سه مورد زیر نه تنها به کاهش فشارخون در افراد مبتلا به فشارخون بالا کمک می‌کند بلکه به افرادی هم که درحال حاضر فشارخون نرمال دارند یا فشارخون‌شان روی مرز است هم کمک می‌کند تا از بالا رفتن آن پیشگیری کرده و یا شروع آن را به تاخیر بیاندازند.

√ ورزش کنید.
بیشتر دستورالعمل‌های بین‌المللی یا ملی توصیه می‌کنند حداقل ۱۵۰ دقیقه در هفته ورزش با شدت متوسط انجام دهید. این یعنی ۳۰ دقیقه ورزش با شدت متوسط، ۵ بار در هفته. و تحقیقات هم فواید سلامتی ۳۰ دقیقه پیاده‌روی روزانه را ثابت کرده است. مثلا در پژوهش Nurses’ Health Study، آنهایی که پیاده‌روی تند داشتند و یا هر روز دست‌کم ۳۰ دقیقه ورزش با شدت متوسط انجام می‌دادند، احتمال مرگ در اثر بیماری قلبی طی ۲۶ سال آینده برایشان کمتر بود.

√ پنج درصد از وزن‌تان را کم کنید.
مطالعات نشان داده‌اند تنها ۵ تا ۱۰ درصد کاستن از وزن اضافی، برای کاهش چشمگیر ریسک دیابت، ناهنجاری‌های کلسترولی، فشارخون، بیماری‌های قلبی و غیره کافیست. پژوهشگران دریافته‌اند حتی کمی وزن اضافی هم (مثلا دو نیم کیلو) می‌تواند فشار خون را بالا ببرد حتی در افراد سالم. در یک تحقیق که روی افراد سالم ۱۸ تا ۴۸ ساله که کمی اضافه وزن داشتند(نهایتا پنج و نیم کیلو) انجام شد، افزایش در فشارخون سیستولیک مشاهده گردید. آنهایی هم که بیشتر اضافه وزن‌شان در ناحیه شکم بوده، بیشترین افزایش را در فشارخون داشتند.

همان‌طور که مقدار کمی اضافه وزن می‌تواند فشارخون را بالا ببرد، کاهش وزن هرچند کوچک هم می‌تواند وضعیت فشارخون را بهتر کند. تحقیقی که بیماران ۲۰ تا ۵۵ ساله چاق را بررسی کرده بود، دریافت آنهایی که کالری دریافتی‌شان را تا ۸۰۰ کالری در روز کاهش داده بودند، نه فقط وزن کم کردند بلکه فشار خون‌شان هم پایین آمد. این مطالعه همچنین نشان داد آنهایی که وزن کم کرده بودند، احتمال ایست تنفس هنگام خواب هم کمتر شده بود که هم به چاقی مربوط است و هم به فشارخون بالا.

√ سدیم کمتر و فیبر بیشتر مصرف کنید.
دهه‌ها تحقیق نشان داده، رژیم‌های غذایی که سدیم کم، فیبر بالا و پتاسیم و منیزیم زیاد دارند، به پیشگیری از فشارخون بالا یا کاهش آن کمک می‌کنند. این یکی از دلایلی است که انجمن قلب آمریکا رژیم غذایی مدیترانه‌ای و برنامه خوراکی دش( Dash diet) یا فشارخون‌کاه را برای پیشگیری از سکته مغزی(که به دلیل فشار خون بالا می‌تواند باشد) توصیه می‌کند. هردو این رژیم‌ها، مصرف زیاد فیبر و کاهش مصرف غذاهای فرآوری شده را تشویق می‌کنند و برنامه خوراکی دش هم به‌ویژه روی کاستن از مصرف سدیم متمرکز است.

فشار خون

بیماری ناشی از فشار خون بالا

کنترل نکردن فشار خون بالا باعث بروز عوارض زیر در بدن می شود :

۱- حمله یا سکته قلبی

فشار خون بالا باعث سختی و افزایش ضخامت سرخرگ های خونی می شود (آترواسکلروز) که این امر باعث حمله قلبی، سکته قلبی و سکته مغزی می شود.

۲- آنوریسم

آنوریسم‌ عبارت است از اتساع (باد کردن) یا بیرون‌زدگی دیواره یک سرخرگ در اثر ضعف دیواره سرخرگ‌.
پمپ کردن خون در رگ ها علی رغم داشتن فشار خون بالا، باعث ضخیم شدن عضله قلب می شود. در نتیجه قلب به سختی خون را پمپ می کند و دچار نارسایی می شود.

۳- تنگ و ضعیف شدن رگ های خونی در کلیه ها
در این حالت کلیه ها نمی توانند به درستی کار خود را انجام دهند.

۴- ضخیم شدن، تنگی و یا پارگی رگ های خونی در چشم ها
در این حالت بینایی فرد کم می شود.

۵- سندرم متابولیک
سندرم متابولیک یکی از اختلالات مربوط به متابولیسم بدن است که شامل افزایش اندازه دور کمر، تری گلسیرید خون بالا، کاهش کلسترول خوب یا HDL ، فشار خون بالا و افزایش هورمون انسولین است.
اگر فشار خون فرد بالا باشد، احتمال ابتلا به سایر اجزای این سندرم زیاداست. هر چقدر اجزای بیشتری از این سندرم را داشته باشید، بیشتر دچار دیابت، بیماری قلبی و سکته می شوید.

۶- مشکل حافظه و یادگیری

فشار خون بالا روی توانایی فکر کردن، یادآوری و یادگیری فرد تأثیر می گذارد.

 

کاهش فشارخون با طب سنتی

بیماری فشارخون علائمی مانند سرخ شدن رنگ صورت، برجستگی عروق و نبض بالا دارد. البته در مزاج های مختلف کمی متفاوت است که در ادامه توضیح داده می شود:

کاهش فشار خون در صفراوی مزاج ها
گاهی در برخی افراد که مزاج صفراوی دارند فشارخون به رنگ زرد در چهره نمایان می شود که برای آن ها پرهیز از مصرف غذاهای گرم و ادویه هایی مانند فلفل و زنجبیل و غذاهای چرب و شیرین توصیه می شود.

کاهش فشار خون در بلغمی مزاج ها
گاهی نیز فشارخون بالا در افراد بلغمی مزاج متفاوت بروز می کند که رنگ چهره آن ها به سیاهی تمایل دارد، این افراد باید از مصرف ماست، دوغ و سالاد بپرهیزند و از خوراکی های گرم بیشتر استفاده کنند بنابراین مصرف آویشن و سیاهدانه کمک کننده است.
کاهش فشار خون

* برخی گیاهان برای کاهش فشارخون مفیدند مثلاً برگ های زیتون از فسفر، کلسیم، منیزیم و مواد قندی تشکیل شده که مصرف جوشانده آن برای بیماران مبتلا به فشارخون مناسب است.

* تخم گیاه کرفس نیز برای کاهش فشارخون توصیه می شود چون مقدار زیادی کلسیم دارد و می توان آن را به صورت جوشانده مصرف کرد.

* سنبل الطیب نیز به کاهش فشارخون کمک می کند.

* بهترین دارو برای همگان خوردن مقداری گل بیدمشک است که مسکن خوبی است.

* همچنین، رژیم سیر و آبلیمو که ۳۰ حبه سیر پوست گرفته را با ۵ عدد لیموترش تازه با پوست که چند برش روی پوست آن زده شده است در مخلوط کن ریخته تا خمیر شود. خمیر به دست آمده را با یک لیتر آب روی شعله بسیار کم به جوش رسانده، شعله را خاموش کنید تا سرد شود، سپس آن را صاف کرده و در یخچال نگهداری کنند، صبح ناشتا ۵۰ سی سی یا یک استکان تا ۴۰ روز مصرف شود. هر ۶ ماه تمدید شود که کاهش دهنده فشار خون و باز کننده عروق است.
برخی گیاهان برای کاهش فشارخون مفیدند مثلاً برگ های زیتون از فسفر، کلسیم، منیزیم و مواد قندی تشکیل شده که مصرف جوشانده آن برای بیماران مبتلا به فشارخون مناسب است

* دمکرده چای ترش عصرها و دم کرده گل گاوزبان و لیمو امانی و دمکرده میوه آلبالو و دم کرده زرشک آبگیری، دمکرده میوه نسترن، دم کرده فلوس و خیار چنبر فشار خون را پایین می آورد.

* آش آبغوره برای کاهش فشار خون و همچنین، رفع غلظت خون بسیار مفید است و نیز آش آلو.

* شربت سیر نیز برای کاهش فشار خون بالا مفید است به این ترتیب که دو پیاز سیر را له کرده در یک لیوان آب و ۱۰۰ گرم شکر ریخته و بجوشانید تا به قوام بیاید هر روز ۲ قاشق سوپ خوری از آن مصرف شود.

* دوغ را در ظرفی ریخته و از شب تا صبح در هوای آزاد قرار دهید، روی ظرف را با پارچه نازکی پوشانده تا از ورود گرد و خاک جلوگیری شود، آبی که بالای دوغ جمع شده را برداشته و مصرف کنید.

* شیره فندق نیز پایین آورنده فشار خون است. مصرف ۲ الی ۳ لیوان در روز برای کاهش فشارخون و رفع ناراحتی های گوارشی بسیار مفید و مؤثر واقع می شود. این شیر برای افرادی که از فشار خون بالا رنج می برند، بسیار مفید است که به این شکل استفاده می شود: مغز فندق خام ۵۰ گرم، عسل ۳ قاشق غذاخوری و آب سرد ۳ لیوان. پوست فندق ها را گرفته آن ها را به همراه آب و عسل در مخلوط کن ریخته تا به طور کامل مخلوط شود و به صورت شیر در آید.
دیگر راهکارها

از دیگر راهکارهای کاهش سریع فشار خون با طب سنتی می توان به مالش ساق پاها، بادکش ساق پاها و استفاده از قطره نازیل به صورت زیر زبانی برای درمان اورژانسی فشار خون اشاره کرد. همچنین دو حبه سیر را له کرده ۳ قاشق سوپ خوری روغن زیتون به آن بیفزایید و برای پایین آوردن فشار خون آن را به کف پاها بمالید.
فشارخونی ها احتیاط کنند

کاهش مصرف گوشت قرمز برای مبتلایان به بیماری فشارخون توصیه می شود و در مقابل مصرف خوراکی هایی که دارای سماق و گشنیز هستند مناسب است

برای کنترل فشار خون از خوردن گوشت قرمز، مواد غذایی چرب، شوریجات، تخم مرغ، غذاهای غلیظ و دیر هضم خودداری کنید. همچنین در خوردن جوانه گندم احتیاط شود و در مواقعی که فشار خون بالاست مصرف جوانه گندم متوقف شود.

 

یک رژیم غذایی برای کاهش فشار خون بالا:

 

رژیم دش، رژیم معروفی است که باعث لاغری(تا ۱۰ کیلوگرم) و کاهش فشار خون بالا می شود. در این مطلب شما را با ۵ قانون طلایی این رژیم و منوهای پیشنهادی آن آشنا می کنیم.

قانون شماره ی ۱: میوه ها و سبزیجات
اولین قانون رژیم دش استفاده از میوه و سبزیجات در همه جا و همه وقت است. تکیه ی این رژیم به فیبرها و پتاسیم است که در میوه ها و سبزیجات تازه وجود دارند. در واقع مواد مغذی موجود دراین مواد غذایی باعث تنظیم فشار خون می شود.
توصیه می کنیم روزانه ۴ تا ۵ سهم سبزیجات به صورت خام یا حتی به صورت آب سبزیجات میل کنید. همچنین توصیه می شود که از مصرف همین میزان میوه غافل نشوید. هر سهم میوه برابر یک واحد میوه ی متوسط یا یک پیاله میوه ی خرد شده است.

قانون شماره ی ۲: کاهش گوشت های چرب
در رژیم دش اصل بر پرهیز از مصرف زیاد گوشت قرمز، قند، غذاهای آماده و هر ماده ی غذایی سرشار از چربی های اشباع شده است که امکان دارد منجر به بسته شدن رگ ها و افزایش فشارخون شود. به همین دلیل لبنیات کم چرب جای لبنیات پرچرب را می گیرد. در این رژیم شما می توانید روزانه دو محصول لبنی به عنوان مثال یک لیوان شیر و یک پیاله ماست کم چرب یا ۵۰ گرم پنیر کم چرب میل کنید. لازم است که از مصرف گوشت های قرمز مانند گوشت گوسفند یا بره بپرهیزید. توصیه ی این رژیم بیشتر بر مصرف گوشت های کم چرب از نوع بوقلمون و مرغ است. در خصوص ماهی ها نیز مصرف ماهی های چرب تر مانند ماهی آزاد یا ساردین محدود شده و مصرف ماهی هایی مانند تیلاپیا و ماهی روغن مجاز است.

قانون شماره ی ۳: کاهش نمک
برای مقابله با فشار خون بالا، لازم است که مصرف سدیم را کاهش دهید. البته باید بدانید که سدیم فقط در نمک نیست بلکه به میزان زیادی در غذاهای آماده، سوسیس و کالباس، سس ها یا غذاهای کنسروی وجود دارد. لازم است که قبل از استفاده از کنسروها محتویات آن ها را آب بکشید.

این رژیم مصرف میوه، سبزیجات، غلات کامل، دانه ها و مغزها را در الویت قرار داده و مصرف مواد غذایی سرشار از چربی های اشباع شده و سدیم را منع می کند. شما می توانید با دنبال کردن این رژیم از همان ماه اول ۲ کیلوگرم وزن کم کرده و در طولانی مدت این کاهش وزن را به ۱۰ کیلوگرم برسانید

اگر طرفدار غذاهای خوش نمک هستید و نمی توانید به یکباره از نمک دل بکنید بهتر است اول با روزانه ۲۳۰۰ میلی گرم سدیم شروع کنید و در عرض چند روز آن را به روزانه ۱۵۰۰ میلی گرم برسانید. اگر به نظرتان غذاها بی مزه می آیند به جای نمک از ادویه ها، سبزیجات معطر و کمی لیموترش استفاده کنید. توصیه می کنیم در حین خرید مواد غذایی برچسب و ترکیبات درج شده روی بسته بندی را به دقت مطاله کنید تا میزان سدیم موجود در آن ها دستتان بیاید. در این صورت می توانید به درستی محاسبه کنید که روزانه چه میزان سدیم وارد بدن تان می شود.

قانون شماره ی ۴: ۳۰ دقیقه ورزش روزانه
برای کاهش وزن و رسیدن به تناسب اندام ورزش الزامی است. برای تقویت قلب به سراغ ورزش های استقامتی مانند دوی نرم یا شنا بروید. در این رژیم ورزش های سخت مانند تنیس توصیه نمی شود.
رژیم دش به شما توصیه می کند که روزانه بین نیم تا یک ساعت ورزش کنید. می توانید این میزان را به سه بخش ده دقیقه ای تقسیم کنید. اگر می خواهید با سرعت بیشتری وزن کم کنید لازم است که یک ساعت ورزش مداوم را داشته باشید.
اگر قرص فشار خون مصرف می کنید بدانید که روزانه ۳۰ دقیقه ورزش تاثیر قرص ها را افزایش می دهد. در صورت ابتلا به مشکلات قلبی جدی قبل از شروع به ورزش حتما نظر پزشک خود را جویا شوید.

قانون شماره ی ۵: ایجاد تغییرات تدریجی برای پیشگیری از بروز هر نوع مشکل
از آنجایی که این رژیم سرشار از فیبر است امکان دارد در برخی افراد باعث بروز مشکلاتی مانند نفخ یا اسهال شود. برای پیشگیری از این مشکل لازم است که به تدریج مصرف میوه، سبزیجات و غلات کامل را آغاز کرد. در این صورت بدن فرصت کافی را دارد که با عادت های جدید غذایی هماهنگ شود و بدون بروز مشکل، آن ها را بپذیرد.

 

رژیم دش: یک منوی پیشنهادی
برای دنبال کردن این رژیم می توانید نظر یک متخصص تغذیه را جویا شوید. ما در اینجا یک مثال می آوریم که شامل منوی مخصوص رژیم دش است. شما می توانید با الگو قرار دادن این منو پیش بروید و رژیم را دنبال کنید.
صبحانه: دو برش نان تهیه شده از غلات کامل با ۲۰ گرم مربا. بهتر است مربایتان خیلی غلیظ نباشد. یک واحد میوه ی فصل، کمی پنیر سفید کم چرب و یک فنجان قهوه یا چای بدون قند.
ناهار: سالاد لوبیا سبز با سس سرکه و روغن زیتون، یک تکه سینه ی مرغ بخارپز شده و چند عدد سیب زمینی آب پز شده ی کوچک.
دسر: یک عدد میوه ی تازه
شام: ماهی بخارپز شده (از نوع ماهی های اشاره شده) و ۲۰۰ گرم اسفناج.

این رژیم مناسب چه افرادی است؟
دش به معنای رژیمی برای مقابله با فشارخون بالا است. این رژیم در اواخر سال ۱۹۹۰ و توسط محققان آمریکایی ابداع شده است. هدف این رژیم ایجاد تغییر و کسب عادت های غذایی جدید به صورت تدریجی است. این رژیم برای افرادی که فشارخون بالایی دارند و یا خود را مستعد این بیماری می دانند مفید است. در سال ۲۰۱۳ این رژیم از طرف مجله ی  US News به عنوان رژیم برتر سال ایالات متحده ی آمریکا انتخاب شد.
این رژیم مصرف میوه، سبزیجات، غلات کامل، دانه ها و مغزها را در الویت قرار داده و مصرف مواد غذایی سرشار از چربی های اشباع شده و سدیم را منع می کند. شما می توانید با دنبال کردن این رژیم از همان ماه اول ۲ کیلوگرم وزن کم کرده و در طولانی مدت این کاهش وزن را به ۱۰ کیلوگرم برسانید. سپس با مصرف درست مواد غذایی موفق به تثبیت وزن خواهید بود. بهتر است اگر داروی خاصی مصرف می کنید و یا دچار مشکل خاصی هستید قبل از پیروی از این رژیم با دکتر خود یا متخصص تغذیه مشورت کنید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *