آرتریت بیماری اختلال در مفاصل

آرتریت

شاید برای اولین بار است این اسم شنیده باشید یا شاید درمورد این بیماری که مفاصل را درگیر میکند اطلاعاتی داشته باشد. توصیه میکنیم جهت آگاهی بیشتر این بخش بخوانید.

آرتریت چیست؟

آرتریت بیماری اختلال در مفاصل که باعث التهاب در یک یا چند مفصل میشود.
از جمله عوارض عمده ی این بیماری درد در مفاصل؛ درد نتیجه التهاب در مفصل است. امروزه ما به دنبال روشی هستیم که با رژیم غذایی، التهاب رو کاهش بدیم. اما قبل از اون اول باید جزئیات بیشتری راجع به آرتریت بدونیم.

انواع آرتریت:

نزدیک به ۱۰۰ نوع آرتریت وجود داره اما از انواع اصلی این بیماری میشه این موارد رو نام برد:
• آرتروز
• آرتریت روماتوئید
• نقرس
• آرتریت پسوریاتیک
• لوپوس
• آرتریت عفونی

بیماری آرتریت

آرتریت التهابی در بدن ، پس باید مواد غذایی که خواص ضدالتهابی دارند مصرف کرد. این مواد غذایی به کاهش التهاب در بدن کمک میکنند. این مواد باید سرشار از اسیدهای چرب امگا ۳ باشن که این ماده در خیلی از دانه ها مثل دانه کتان، تخم هندوانه و حتی روغن ماهی وجود دارد. این مواد غذایی بسیار مفیدند و به عنوان کاهش دهنده التهاب شناخته میشوند.

نشانه‌ها و علائم آرتریت

درد و کاهش عملکرد مفاصل جزو نشانه‌های آرتریت می‌باشند. ورم مفاصل به وسیله سفتی، قرمزی و گرمی مفاصل مشخص می‌گردد.

نشانه‌ها می‌تواند شامل تب، ورم غده‌ای (ورم گره‌های لنفاوی)، کاهش وزن، خستگی، احساس کسالت و گاهی هم نشانه‌هایی از خوب کار نکردن یک عضو (مثل ریه، قلب و یا کلیه‌ها) باشد.

تشخیص بیماری آرتریت

آزمایش خون، ادرار، مایع مفصلی و یا x-ray (اشعه ایکس) در تشخیص بیماری کمک می‌کنند.

تفاوت آرتریت روماتوئید با استئوآرتریت

آرتریت روماتوئید اغلب مفاصل کوچک بدن مثل مچ دست و پا را مبتلا می‌کند، ولی استئوآرتریت، مفصل زانو، ران و کمر را درگیر می‌کند.

آرتریت روماتوئید چیست؟

آرتریت روماتوئید، یک بیماری خود ایمنی می‌باشد که بدن با بافت‌های موجود در مفاصل می‌جنگد و باعث آسیب به غضروف و استخوان می‌گردد. آرتریت روماتوئید در میان زنان شایع‌تر است.
علت این بیماری مشخص نیست، ولی داشتن سابقه فامیلی و سیگار کشیدن در ایجاد آن موثرند.

نشانه‌های آرتریت روماتوئید

درد مفصل دوم یا سوم انگشتان، درد مچ دست، عدم توانایی حرکت انگشتان دست بعد از بیدار شدن از خواب، کاهش وزن، احساس خستگی فوری، احساس خواب آلودگی بعد از غذا خوردن، درد مفصل زانو.

درمان آرتریت روماتوئید

۱- کاهش وزن: هر ۳۵۰ گرم افزایش وزن، باعث افزایش فشار در زانو می‌گردد. اگر شما ۳ تا ۴ کیلو وزن کم کنید، درد شما نصف می‌گردد و مدت بیماری کوتاه می‌شود.

۲- ورزش کردن و کشش بدن برای تقویت عضلات و مفاصل

۳- پیاده روی

۴- شنا کردن و انجام ورزش‌های آبی

۵- شرکت در کلاس‌های یوگا باعث کاهش مقدار ورم می‌گردد.

۶- گلوکزآمین و کندرویتین سولفات، دو مکمل می‌باشند که به طور طبیعی در غضروف نیز وجود دارند. این ۲ مکمل برای حفظ سلامت مفاصل تحت نظر پزشک مصرف می‌شوند.

۷- مصرف روغن ماهی، موجب کاهش ورم آرتروز می‌شود.

۸- ویتامین D و کلسیم نیز به حفظ سلامت غضروف کمک می‌کنند. تحقیقی نشان داد که مقدار کم ویتامین D ممکن است موجب افزایش بروز بیماری آرتریت روماتوئید گردد.

۹- ویتامین‌های C، E و B6 در درمان این بیماری موثر نیستند، اما می‌توانند از این بیماری پیشگیری کنند. ویتامین C کمک می‌کند که سیستم ایمنی بدن کار خود را به خوبی انجام دهد. همچنین ترشح هورمون‌های استروئید را تحریک می‌کند که در کاهش درد و تقویت مفاصل موثرند. بهتر است این ویتامین را بعد از غذا مصرف کنید. این ویتامین در گوجه فرنگی، لیمو، توت فرنگی، گریپ‌فروت و سبزیجات سبز رنگ یافت می‌شود.

ویتامین E باعث ازدیاد رگ‌های خونی در اطراف مفاصل و در نتیجه گردش خون بهتر و سوخت و ساز بیشتر می‌گردد. این ویتامین را نیز بعد از غذا مصرف کنید. منابع غذایی این ویتامین عبارت است از روغن کنجد، دانه آفتاب گردان، سبزیجات سبز رنگ، زرده تخم مرغ، روغن سبوس گندم و آجیل (بادام زمینی، گردو، بادام، فندق).

ویتامین B6 تولید کننده پروتئین می‌باشد و باعث تقویت سیستم ایمنی می‌گردد. این ویتامین را بعد از غذا مصرف کنید. منابع غذایی این ویتامین عبارت است از غلات سبوس دار، شیر، تخم مرغ و کشمش.

استئوآرتریت چیست؟

استئوآرتریت، ساییدگی غضروف مفاصل می‌باشد که در نتیجه افزایش وزن و کمی فعالیت بدنی به وجود می‌آید.

درمان استئوآرتریت

مصرف دارو، کاهش وزن و ورزش کردن.

تأثیر ورزش در آرتریت ها

فواید ورزش برای استئوآرتریت

ورزش منظم یکی از بهترین روش‌ها برای کاهش علائم استئوآرتریت است. ورزش، عضلات اطراف مفاصل را محکم می‌کند و باعث تأخیر در تخریب مفاصل می‌گردد. همچنین باعث حفظ وزن مناسب بدن می‌شود و فشار کمتری به مفاصل وارد می‌کند.

ورزش ملایم بهتر از ورزش شدید است، زیرا ورزش شدید باعث درد و تخریب مفاصل می‌گردد؛ لذا سعی کنید هر روز مقدار کمی ورزش کنید.

فواید ورزش برای آرتریت روماتوئید

سعی کنید هر روز مقداری ورزش کنید تا فعال بمانید و باعث بهبودی در حرکت خود شوید. هنگامی که کمتر خسته هستید، ورزش کنید.

ورزش کردن در صبح، از سفتی و سختی مفاصل صبحگاهی کم می‌کند.

ورزش کردن باعث تقویت و ساخت عضلات می‌شود و همان‌طور که می‌دانید، عضلات از مفاصل محافظت می‌کنند.

شنا، دوچرخه سواری و پیاده روی سریع فشار کمتری به مفاصل وارد می‌کنند. بنابراین برای افراد دچار آرتریت روماتوئید مناسب هستند.

افرادی که دارای آرتریت روماتوئید هستند، می‌توانند سه نوع ورزش را می‌توانند انجام دهند: کششی، قدرتی و هوازی.

 

تفاوت آرتریت با آرتروز چیست؟

تشخیص آرتریت بر اساس تست‌های خون و رادیولوژی صورت می‌گیرد. این در حالی است که آرتروز عمدتا ناشی از افزایش سن است و اساسا غضروف‌ها را دچار می‌سازد.
به گزارش ایسنا، در این مقاله که در سایت تخصصی «ای هاو» منتشر شده، توضیحاتی مطرح شده است تا شما بتوانید فرق بین این دو بیماری را از هم تشخیص دهید تا در امر درمان دچار مشکل نشوید.

آرتریت التهاب مفاصل است. این عارضه اغلب با درد، تورم، سفتی و حرارت در مفاصل آسیب دیده همراه است. آرتریت ممکن است با تعدادی از ناراحتی‌ها و بیماریهایی مثل آسیب دیدگی، عفونت، اختلالات متابولیکی، یک سیستم ایمنی فوق العاده فعال و حتی مشکلات ناشی از وزن اشتباه گرفته شود.

به گفته متخصصان؛ در حال حاضر بیش از ۱۰۰ نوع آرتریت شناخته شده است که شایعترین انواع آنها اوستئوآرتریت، آرتریت روماتوئید و نقرس هستند. در واقع هر نوع التهاب مفصلی شکلی از آرتریت محسوب می‌شود.

بر اساس این گزارش، آرتروز اصطلاح دیگری برای عارضه اوستئوآرتریت است که یک بیماری غیرالتهابی در مفاصل است و طی آن غضروف مفاصل تخریب می‌شود. این بیماری تحلیل برنده در نتیجه آسیب دیدگی، افزایش سن و کشیدگی یا پارگی طولانی مدت غضروف در مفاصل بروز می‌کند و سبب ایجاد درد و سفتی مفاصل می‌شود.

هر مفصلی ممکن است دچار آرتروز شود اما بروز این عارضه بیشتر در مفاصل زانوها، ستون مهره‌ها و لگن شایع است. اگر احساس درد مفصلی داشتید برای تشخیص صحیح حتما باید به پزشک مراجعه کنید. ارزیابی کامل وضعیت مفاصل شما توسط پزشک ضروری است. درمان آرتریت ممکن است شامل استفاده از داروهای ضد التهابی، ورزش و فیزیوتراپی باشد. در صورت مشورت با پزشک می‌توانید ضمن به حداقل رساندن درد خود، روال عادی زندگی‌تان را داشته باشید. بنابراین ارتریت نتیجه یک التهاب است اما آرتروز در واقع یک مشکل فیزیکی و حاصل آسیب دیدگی عضوی است.

آرتریت در واقع به بیش از ۱۰۰ نوع مشکل روماتیکی اطلاق می‌شود که مفاصل، ماهیچه‌ها، تاندونها و حتی پوست و اعضای داخلی خاصی را تحت تاثیر قرار می‌دهد. تشخیص آرتریت بر اساس تست‌های خون و رادیولوژی صورت می‌گیرد. این در حالی است که آرتروز عمدتا ناشی از افزایش سن است و اساسا غضروف‌ها را دچار می‌سازد. این آسیب غضروفی سبب بروز درد، کاهش توان حرکت و کاهش توان ماهیچه‌ای می‌شود. اما باید بدانید که فعالیت و ورزش منظم می‌تواند غضروف‌ها را تغذیه کند.
غضروف در واقع برای جذب مواد غذایی به حرکت نیاز دارد بنابراین تحرک داشتن به حفظ سلامت غضروف مفاصل کمک می‌کند. اما در مجموع توصیه می‌شود که پیش از هر خود درمانی با پزشک متخصص مشورت کنید.

 

گیاهان مفید برای افراد مبتلا به آرتریت

بسیاری از بیماران مبتلا به آرتریت به جای تکیه به نسخه پزشک و مصرف دارو، به مواد غذایی ارگانیک روی می اورند تا اونو درمان کنند.  چه گیاهانی برای درمان این بیماری عالین:
• کرچک
• جینسنگ هند
• پنیرک
• سیر
• پونارناوا
• گیاه Cissus quadrangularis
• گیاه Guggul
• گیاه Haridra
• گیاه Rasna

مواد غذایی که باعث التهاب میشوند

بیشتر التهاب های مزمن که همراه بیماری ها هستند، زندگی ما رو تهدید میکنند. شاید غافلگیر شوید اگر بدانید با مصرف این مواد غذایی به چه بیماری هایی مبتلا می شوید:
• نمک
• شیرین کننده ها
• الکل
• کافئین
• گوشت هورمونی
• روغن پخت و پز
• چربی های ترانس
• گوشت قرمز
• لبنیات
• شکر

این رژیم غذایی آرتریت را می کشد!

دکتر «لزلی بونسی»، مدیر یکی از بخش‌های جراحی ارتوپدی دانشگاه «پترز بورگ» می‌گوید: «رژیم  غذایی، درمان قطعی برای مشکلات مفصلی محسوب نمی‌شود اما می‌تواند وضعیت سلامت مفاصل را بهبود بخشد.» مسلما شما نباید داروهای‌تان را قطع کنید به این امید که این غذاها حال‌تان را خوب می‌کند اما رعایت رژیم غذایی مناسب و مصرف موادغذایی که در این‌جا به آن‌ها اشاره می‌کنیم، می‌تواند برای سلامت شما مفید باشد و وزن‌تان را کاهش دهد زیرا به ازای هر نیم کیلوگرم اضافه وزن به مفاصل‌تان ۵ کیلوگرم فشار اضافه وارد می‌شود.

 

روغن زیتون

ایبوبروفن طبیعی بخورید

روغن زیتون حاوی ماده‌ای به نام «الئوکانتال» است که مانع اثر آنزیم‌هایی می‌شود که در ایجاد التهاب نقش دارند.

براساس تحقیقات انجام گرفته، تقریبا ۳ قاشق غذاخوری روغن زیتون خالص، اثری معادل یک‌دهم یک قرص ایبوبروفن دارد. ممکن است این میزان خیلی چشمگیر نباشد، اما به هرحال موثر است.

دکتر «بونسی» یادآور می‌شود: «چون روغن زیتون کالری نسبتا بالایی دارد، در مصرف آن زیاده‌روی نکنید.» هر قاشق غذاخوری روغن زیتون ۱۱۹ کالری دارد.

مقدار مصرف توصیه شده: فقط روزی ۲ قاشق غذاخوری روغن زیتون را همراه با سالاد، سبزی‌ها یا نان میل کنید.

 

سالاد ماهی

بفرمائید سالاد ماهی

ماهی‌های روغنی (مثل سالمون و ساردین) یا هر ماده غذایی حاوی امگا-۳ مانند گردو، دانه سویا، بذر کتان، روغن کانولا و دانه کدو حلوایی. امگا-۳ تولید مواد شیمیایی را که التهاب را افزایش می‌دهند، کم می‌کند. به علاوه آنزیم‌هایی را که باعث بروز التهاب می‌شوند مهار می‌کند. ماهی‌های روغنی علاوه بر امگا-۳ حاوی ویتامین D هم هستند که از تورم و درد مفاصل جلوگیری می‌کند. پژوهشگران با مطالعه‌ای که طی ۱۱ سال روی ۳ هزار زن انجام دادند، دریافتند آن عده که روزانه کمتر از ۲۰۰ واحد ویتامین D مصرف می‌کردند نسبت به زنانی که ویتامین D موجود در رژیم غذایی‌شان بیشتر بود، حدود ۳۳ درصد بیشتر به آرتریت روماتوئید مبتلا شدند.

مقدار مصرف توصیه شده: حداقل روزی یک گرم امگا-۳ مصرف کنید. برای نمونه، ۱۲۰گرم ماهی سالمون دارای ۵/۱ گرم امگا-۳ است همچنین می‌توانید به سالادتان گردو اضافه کنید. هر یک‌چهارم فنجان گردو، حاوی ۲۷/۲ گرم امگا-۳ است. ۲ قاشق غذاخوری بذرکتان، نیز ۵/۳ گرم امگا-۳ دارد که می‌توانید آن را به غلات صبحانه اضافه کنید. روزهایی که امگا-۳ مصرف نمی‌کنید، ویتامین D لازم را با نوشیدن ۲ لیوان شیر کم‌چرب تامین کنید. درضمن ۱۰ تا ۱۵ دقیقه در روز زیر نورآفتاب بمانید، زیرا نور خورشید باعث تولید ویتامین D در بدن می‌شود.

 

گردو برزیلی

جوز برزیلی مفید است

گردوی برزیلی (جوز برزیلی)

این نوع گردو مقادیر قابل توجهی سلنیوم دارد. در ۳ یا ۴ عدد از آن‌ها  حدود ۲۷۰میکروگرم سلنیوم وجود دارد در حالی که، ۹۰ گرم ماهی تن فقط ۶۳ میکروگرم از این ماده را دارد. مطالعات انجام شده درسال ۲۰۰۵، در دانشگاه کارولینای شمالی، نشان داد خطر ابتلا به آرتریت در کسانی که میزان سلنیوم مصرفی آنان زیاد بود، در مقایسه با آن‌هایی که کمتر از این ماده دریافت کرده بودند، ۴۰درصد کمتر بود. کمبود سلنیوم، ممکن است در بروز آرتریت روماتوئید موثر باشد. این ماده معدنی، به آنتی‌اکسیدان‌ها کمک می‌کند تا رادیکال‌های آزاد زیانبار را از بین ببرند. درضمن عملکرد غده تیروئید را تنظیم کرده و می‌تواند از ابتلا به سرطان جلوگیری کند.

مقدار مصرف: مصرف روزانه ۵۰ تا ۲۰۰ میکروگرم سلنیوم توصیه می‌شود. اگر این نوع گردو یا ماهی تن را دوست ندارید، می‌توانید سلنیوم را از طریق مصرف گوشت گاو یا بوقلمون یا موادغذایی تهیه شده از جوی دوسر تامین کنید.

 

سالاد سبزی

سالاد سبزی بخورید

پیاز و تره‌فرنگی
پیاز و تره‌فرنگی حاوی کرستین هستند. آنتی‌اکسیدان می‌تواند از فعالیت مواد شیمیایی که موجب التهاب می‌شوند، جلوگیری کند، یعنی تقریبا شبیه کاری که آسپرین و ایبوبروفن انجام می‌دهند البته هنوز مطالعه در این زمینه ادامه دارد. اگر نگران بوی بد پیاز هستید، به جای آن سیب، گوجه‌فرنگی و کلم مصرف کنید که همگی کرستین بالایی دارند.
مقدار مصرف: روزانه نصف فنجان از یکی از موادغذایی که حاوی کرستین فراوان هستند بخورید.

 

گیلاس

خوشمزه ضدبیماری

گیلاس

مطالعات دانشگاه میشیگان نشان می‌دهد رژیم غذایی سرشار از گیلاس، در حیوانات میزان التهاب را تا ۵۰درصد کاهش می‌دهد. در پژوهش‌های انجام شده در دالاس در سال ۲۰۰۹ مشخص شد که ۵۶ درصد از بیماران مبتلا به استئوآرتریت(آرتروز) که به مدت ۸ هفته قرص گیلاس مصرف کردند، بیش از ۲۰درصد از دردشان کاهش یافت و توانایی حرکتی‌شان بهتر شد. ماده معجزه‌آسای موجود در این میوه، «آنتوسیانین» است یعنی همان رنگدانه‌هایی که باعث ایجاد رنگ شفاف و درخشان گیلاس، انگور، شاتوت و بادنجان می‌شود. این محصولات نیز آنتی‌اکسیدان‌های قوی هستند که التهاب را کاهش می‌دهند.

مقدار مصرف: روزانه مصرف نصف فنجان گیلاس به صورت تازه، منجمد، کنسرو یا خشک شده یا آب گیلاس توصیه می‌شود.

 

چای سبز

این‌دفعه با کافئین

چای سبز

مطالعات نشان می‌دهد ترکیبات آنتی‌اکسیدان خاص موجود در این نوع چای، از بروز و شدت یافتن آرتریت روماتوئید می‌کاهد.
در چای سبز ماده‌ای به نام EGCG وجود دارد که تولید مواد التهاب‌زا را که باعث آسیب رسیدن به مفاصل می‌شود، در مبتلایان به این بیماری کم می‌کند.

مقدار مصرف: روزانه ۳ تا ۴ فنجان چای سبز بنوشید اما نوع بدون کافئین آن را مصرف نکنید زیرا برخی مواد مغذی و مفید چای، هنگام تهیه چای سبز بدون کافئین از بین می‌روند. اگرچه چای سبز باعث از بین رفتن کامل درد نمی‌شود، اما بی‌تاثیر هم نیست.

 

ویتامینc

فلفل شیرین،‌ مرکبات و سایر موادغذایی غنی از ویتامین C

ویتامین C از کلاژن که ساختار اصلی غضروف است، محافظت می‌کند. میزان ناکافی این ویتامین ممکن است احتمال ابتلا به برخی از انواع آرتریت مثل آرتریت روماتوئید را افزایش دهد.

براساس مطالعاتی که در کانادا روی ۱۳۱۷ مرد انجام شد، احتمال ابتلا به نقرس در کسانی که روزانه ۱۵۰۰ میلی‌گرم ویتامین C از طریق غذا یا مکمل‌ها به دست می‌آورند، ۴۵ درصد کمتر از گروهی بود که کمتر از ۲۵۰ میلی‌گرم از این ویتامین در روز مصرف می‌کردند. نقرس، بیماری التهابی دردناکی است که آرتریت نقرسی نیز نامیده می‌شود اما اگر مبتلا به استئوآرتریت (آرتروز) هستید، از مصرف زیاد ویتامین C خودداری کنید. پژوهشگران با انجام آزمایشاتی دریافتند، حیواناتی که دوز بالایی ویتامین C دریافت می‌کردند، پس از ۸ ماه، استئوآرتریت مفاصل زانو‌ی‌شان شدیدتر شد. بنابراین رعایت اعتدال در مصرف ویتامین C در این مورد، بسیار مهم است.

مقدار مصرف: مصرف روزانه ۲۰۰ تا ۵۰۰ میلی‌گرم ویتامین C مناسب است. یک عدد پرتقال یا یک فنجان بروکلی حدود ۲۰۰ میلی‌گرم از ویتامین C بدن را تامین می‌کند. درضمن سعی کنید به جای مکمل‌های ویتامین C، بیشتر از موادغذایی حاوی این ویتامین استفاده کنید.  دکتر «بونسی» می‌گوید: « موادغذایی سرشار از ویتامین C، دارای سایر موادمغذی گیاهی نیز هستند که نمی‌توانید آن‌ها را از طریق مصرف مکمل‌ها تامین کنید.»

به عنوان مثال، بروکلی و گل کلم، علاوه بر ویتامین C، ماده شیمیایی به نام indol-3- carbinol دارند که می‌تواند از ما در مقابل برخی سرطان‌ها،‌ از جمله سرطان سینه محافظت کند.

 

فست فود

این موادغذایی را نخورید

چرا نباید فست‌فود و ذرت بخورید

سخت‌پوستان دریایی، گوشت قرمز (درصورت ابتلا به نقرس)

بیماری نقرس، در اثر بالا رفتن اسیداوریک خون به وجود می‌آید که با تشکیل کریستال‌هایی که روی مفاصل می‌نشینند، باعث ایجاد درد می‌شود.

«پیورین» ترکیبی است که به‌وفور در سخت‌پوستان دریایی‌، گوشت و لبنیات پرچرب یافت می‌شود. این ترکیب به اسیداوریک تبدیل می‌شود. مصرف این غذاها برای افرادی که درخطر ابتلا به نقرس هستند ممنوع است: «انواع صدف‌های خوراکی،‌ بعضی از ماهی‌ها مثل شاه‌ماهی، جگر، مغز، قلوه و نان‌های شیرین. »

درعوض می‌توانید حدود ۱۵۰ گرم گوشت کم‌چرب، مرغ یا ماهی مصرف کنید، اما نه‌بیشتر! برای تامین پروتئین بدن می‌توانید از حبوبات استفاده کنید زیرا منیزیم لازم برای عضلات و کلسیم موردنیاز برای ساختن استخوان‌ها هستند.

روغن دانه سویا، ذرت و آفتابگردان

میزان بالای امگا-۶ موجود در این مواد باعث افزایش التهاب می‌شود. توجه داشته باشید که در تهیه بسیاری از غذاهای آماده  و اسنک‌ها، از این روغن‌ها استفاده می‌شود. به جای این روغن‌ها‌، از روغن زیتون یا روغن‌های مشابه آن استفاده کنید.

قند

برخی مطالعات نشان می‌دهد مصرف قند ممکن است باعث افزایش التهاب شود. با این‌که قند، ابتدا انرژی را به‌طور ناگهانی و به سرعت افرایش می‌دهد، اما این انرژی دوام چندانی ندارد و می‌تواند باعث خستگی شدیدتر در مبتلایان به آرتریت که خود از ضعف و خستگی رنج می‌برند، شود. همچنین به دلیل داشتن کالری بالا، منجر به چاقی و اضافه وزن و در نتیجه فشار مضاعف روی مفاصل می‌‌شود. مصرف بسیارکم و گاه و بی‌گاه شیرینی اشکالی ندارد، اما بهتر است از شیرینی طبیعی موجود در میوه‌های تازه استفاده کنید. می‌توانید روزانه ۲ تا ۴ وعده میوه و در هر وعده حدود نصف فنجان میل کنید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *